Parlament Europejski przyjął stanowisko w sprawie reformy Europejskiej Agencji Chemikaliów (ECHA)

• Strona główna
• Artykuły
• Parlament Europejski przyjął stanowisko w sprawie reformy Europejskiej Agencji Chemikaliów (ECHA)

2026-05-12

Reforma podstawowego rozporządzenia ECHA nadchodzi w szczególnie ważnym momencie. Agencja stoi przed rosnącymi wyzwaniami związanymi z oceną coraz bardziej złożonych substancji chemicznych, wsparciem innowacji w zielonej chemii oraz skutecznym egzekwowaniem unijnego prawa chemicznego. Jednocześnie musi lepiej służyć europejskiemu przemysłowi, w tym przede wszystkim małym i średnim przedsiębiorstwom (MŚP), które często borykają się z wysokimi kosztami regulacyjnymi.

Sprawozdawcą raportu był eurodeputowany Pietro Fiocchi (ECR, Włochy). W uzasadnieniu podkreślił on, że reforma musi wyposażyć ECHA w odpowiednie narzędzia, zasoby finansowe i większą elastyczność budżetową, aby Agencja mogła efektywnie realizować swoje rozszerzające się zadania.

Parlament Europejski w swoim stanowisku podkreśla, że ochrona zdrowia ludzkiego i środowiska pozostaje absolutnym priorytetem i podstawową misją ECHA. Jednocześnie wskazuje na potrzebę zrównoważonego podejścia, które nie paraliżuje konkurencyjności europejskiego przemysłu.

Kluczowe elementy raportu to:

• Zapewnienie stabilnego i adekwatnego finansowaniaAgencji oraz większej swobody w gospodarowaniu budżetem.
• Usprawnienie procedur administracyjnychi naukowych, co ma skrócić czas oceny substancji oraz obniżyć obciążenia biurokratyczne dla przedsiębiorstw.
• Wzmocnienie roli ECHAw promowaniu innowacji, alternatywnych metod testowania (bez zwierząt) oraz wspieraniu przejścia na zrównoważoną chemię.
• Lepsze dostosowanie Agencji do realizacji kluczowych aktów prawnych, takich jak rozporządzenie REACH, regulacje dotyczące biocydów, kontroli eksportu i importu niebezpiecznych chemikaliów oraz ograniczenia trwałych zanieczyszczeń organicznych.
• Wzmocnienie międzynarodowej współpracy i roli ECHA jako centrum wiedzy eksperckiej na poziomie unijnym i globalnym.

- Reforma podstawowego rozporządzenia ECHA nadchodzi w decydującym momencie dla ambicji Unii Europejskiej w zakresie lepszej ochrony zdrowia i środowiska przed szkodliwymi skutkami chemikaliów, przy jednoczesnym poprawieniu usług świadczonych przemysłowi i MŚP - napisał sprawozdawca Pietro Fiocchi w uzasadnieniu raportu.

ECHA, utworzona w 2007 roku w Helsinkach, jest centralnym elementem unijnego systemu zarządzania chemikaliami. Agencja odpowiada za ocenę bezpieczeństwa tysięcy substancji wprowadzanych na rynek UE, prowadzenie baz danych, udzielanie zezwoleń oraz doradztwo naukowe dla instytucji unijnych i państw członkowskich.

W ostatnich latach zakres obowiązków ECHA znacznie się zwiększył, m.in. w związku z unijną strategią na rzecz chemikaliów na rzecz zrównoważonego rozwoju, celami Europejskiego Zielonego Ładu oraz nowymi wyzwaniami takimi jak ocena mieszanin substancji, mikroplastików czy substancji PFAS.

Europosłowie zwracają uwagę, że bez odpowiedniego wzmocnienia instytucjonalnego i finansowego ECHA może nie nadążyć za rosnącymi wymaganiami. Jednocześnie nadmierna biurokracja i koszty regulacyjne uderzają szczególnie w MŚP, które stanowią trzon europejskiej gospodarki.

Przyjęcie stanowiska przez Parlament otwiera drogę do negocjacji trójstronnych (tzw. trilogów) z Radą Unii Europejskiej i Komisją Europejską. Ostateczny kształt nowego rozporządzenia ma zapewnić agencji nowoczesne, efektywne i elastyczne ramy działania na najbliższe lata.

Reforma wpisuje się w szerszą unijną politykę „Better Regulation” - upraszczania i udoskonalania regulacji przy jednoczesnym zachowaniu najwyższych standardów ochrony obywateli i ekosystemów. Oczekuje się, że nowe przepisy pomogą Europie utrzymać pozycję światowego lidera w dziedzinie bezpiecznej i zrównoważonej chemii, jednocześnie wzmacniając konkurencyjność przemysłu na globalnym rynku.

Przyjęcie raportu w Parlamencie Europejskim spotkało się z poparciem większości frakcji politycznych, co świadczy o szerokim konsensusie w sprawie potrzeby modernizacji agencji. Negocjacje z Radą UE prawdopodobnie rozpoczną się w najbliższych miesiącach, a finalne rozporządzenie może zostać przyjęte jeszcze w 2026 lub na początku 2027 roku.

Europejska Agencja Chemikaliówprawo